Ontbijtmeeting - Holiday Inn Diegem - 18/03/2026

Oorlog bij ons?

Veel landen waarschuwen vandaag voor oorlog. Maar als we eerlijk zijn: een klassieke oorlog met tanks in onze straten zal hier niet gebeuren.

Zelfs na Oekraïne heeft Rusland nog 5 tot 8 jaar nodig om zich opnieuw voor te bereiden op een conflict met een NAVO-land. En als het zover komt, liggen landen als Polen — vandaag het sterkste leger — en daarna Duitsland veel meer voor de hand dan België.

Poetin is niet dom. Hij zal geen conflict starten dat hij niet kan winnen.

Waarom dan toch al die waarschuwingen?

Omdat legers per definitie pessimistisch denken. Ze vertrekken altijd vanuit het gevaarlijkste scenario. Dat is hun rol. En ja, dat heeft ook gevolgen: dreiging betekent budgetten. In Brussel alleen al zitten 118 defensiebedrijven rond de NAVO-structuren die baat hebben bij extra middelen.

Maar er is ook goed nieuws.
We krijgen geen oorlog met tanks in onze straten. We krijgen iets anders.

Een andere vorm van oorlog. Eentje die al bezig is.

De oorlog die niemand ziet

De aanvallen op onze samenleving zijn de afgelopen jaren sterk toegenomen — vooral in landen die Oekraïne het meeste steunen.

En ze zien er anders uit dan we verwachten.

• Sabotage van waterzuiveringsinstallaties op minstens 5 plaatsen
• Cyberaanvallen op bedrijven en overheden
• Brandstichting in het grootste shoppingcentrum van Warschau
• Zwarte schermen in operatiekwartieren in Polen en Duitsland
• Ierse huisartsen zonder toegang tot medische dossiers
• In het Verenigd Koninkrijk: 4 dagen lang geen ambulances bereikbaar
• In Tsjechië: treinen die nog slechts 50 km/u rijden, al 3 jaar lang, met in elke trein een militair naast de bestuurder om gesaboteerde wissels te controleren

Dit zijn geen toevalligheden.

Dit is structureel.

En dan zijn er de drones.

De lucht boven ons

Boven België alleen al zijn er meer dan 300 dronewaarnemingen.

Geen kleine toestellen.
Maar drones van 3 meter op 2 meter.

Ze stijgen op boven de Noordzee, vliegen over België, verstoren zones zoals (militaire) luchthavens, trekken via Nederland en keren terug naar zee.

Andere groepen — tot 15 drones tegelijk — werden richting Duitsland gestuurd en zijn daar ook effectief geland.

Dit zijn professionele, militaire drones.

Zelfs Duitse studenten slaagden erin om de herkomst en routes in kaart te brengen.

Voor Moskou en Peking is dit de ideale manier van oorlog voeren.

• Goedkoop
• Laag risico
• Moeilijk te traceren

Ze maken gebruik van tussenpersonen: kleine netwerken, criminelen, flexibele uitvoerders.

Voor hen is het een kleine investering.

Voor ons is het een enorme kost.

Een drone van €25.000 wordt neergeschoten met systemen van €1,3 miljoen.

En om ons volledig te beschermen?

Alleen al sensoren kosten €12 miljard.
En dat is nog zonder systemen om ze effectief te neutraliseren.

Daarbovenop komt nog een tweede probleem: er bestaan veel verschillende soorten drones. Dus heb je ook veel verschillende systemen nodig om ze allemaal uit de lucht te halen.

• Het wordt simpelweg te duur.
• En dat is exact de bedoeling.
• Niet om ons te vernietigen.

Maar om ons te laten investeren in de verkeerde dingen — zodat we geen middelen meer overhouden om Rusland écht pijn te doen.

De wereld schuift

Alsof dat nog niet volstaat, zien we ook op wereldniveau een gevaarlijke verschuiving.

De Verenigde Staten zijn onder Trump in een conflict met Iran beland op basis van onjuiste en onvolledige informatie van Israël, waarbij waarschuwingen van de eigen inlichtingendiensten werden genegeerd.

Eén van die waarschuwingen was duidelijk:

“Een regime enkel via lucht verwijderen is nog nooit gelukt.”

Iran heeft zich diep ingegraven.

Letterlijk.

Installaties zitten ondergronds, in berggebieden. Maar ook strategisch heeft Iran zich voorbereid.

Langs de Straat van Hormuz — cruciaal voor olie en gas — liggen in dorpjes en garages anti-scheepswapens verborgen. In tunnels zitten snelle boten met raketten.

Dit zijn civiele zones. Moeilijk aan te vallen. Zelfs de sterkste maritieme vloot kan die zeestraat niet zomaar vrijmaken.

Men kan misschien 90% onderscheppen. Maar die 10% die doorkomt, is genoeg om enorme schade te veroorzaken.

De enige echte oplossing?

Boots on the ground.

Tienduizenden militairen, verspreid over de hele regio. Een operatie van jaren. Met zware verliezen.

Ondertussen zijn al 20 schepen aangevallen en buiten werking gesteld.

Trump zit dus in een dilemma:

• Stoppen → Iran wint
• Escaleren → nog dieper in de problemen

En opnieuw groeit de kloof tussen de VS en andere NAVO-landen.

Oekraïne: een oorlog van uitputting

In Oekraïne zien we dezelfde logica.

Een front van 1.200 kilometer.

Midden door het land loopt een brede rivier, met bruggen die klaarstaan om opgeblazen te worden. Als dat gebeurt, wordt militaire doorgang naar het westen praktisch onmogelijk.

Zonder overgave kan Rusland Oekraïne niet volledig innemen. Sinds het najaar van 2022 heeft Rusland nauwelijks nog terreinwinst geboekt. Voor een gebied kleiner dan Luxemburg op jaarbasis, betalen ze een enorme prijs:

• Tot 400.000 verliezen per jaar
• Meer dan 1.100 doden of gewonden per dag
• Tegelijk heeft Oekraïne 40% van de Russische olie-industrie geraakt.

Economisch, militair en menselijk is dit een oorlog van uitputting.

Waarschijnlijk nog maximaal één jaar — tenzij geopolitieke factoren veranderen, zoals minder sancties of een andere rol van de VS.

Wat wil Poetin?

Een moderne versie van de Koude Oorlog.

Bufferzones.

Geen volledig onafhankelijke buurlanden, maar regio’s zoals Oekraïne en Georgië die onder Russische invloed blijven.

Maar hij is niet alleen.

De VS willen controle over hun halfrond.
China bouwt richting 2030 een militaire macht die gelijkwaardig is aan die van de VS.

Drie grootmachten.

Dezelfde ambitie.

En overal waar die invloedssferen elkaar raken, ontstaat spanning.

En Europa?

Europa zit ertussen. Maar Europa is verdeeld. 

Spanje kijkt naar het zuiden, Finland naar het oosten.

Elk land verdedigt zijn eigen belangen en systemen.

We spreken over samenwerking, maar handelen nationaal.

En ondertussen vertragen we onszelf.

Een wapenfabrikant zoals FN in Herstal die wil uitbreiden, doorloopt:

• een milieueffectenrapport
  • bezwaren van buren
  • procedures bij de Raad van State
• aanbestedingen
  • juridische gevechten
  • faillissementen van uitvoerders
• Daarna moeten machines besteld worden — met wachttijden van jaren.
• Dan wil men in ploegen werken.
  • Vakbonden protesteren.
  • Na akkoord blijkt het moeilijk om personeel te vinden.

We hebben alles. Behalve snelheid.

We schieten onszelf in de voet met regels en procedures.

En we hebben geen tijd meer.

De factor leiderschap

Ondertussen verandert ook het leiderschap.

Trump heeft het voorbije jaar 34 topgeneraals aan de kant geschoven — van marine, luchtmacht tot de nummer 3 van het Pentagon.

Ze werden vervangen door loyalisten. Mensen die minder snel tegenspreken. Dat maakt beslissingen gevaarlijker.

Er zijn verhalen van hoe Trump ’s nachts om 3 uur de situation room binnenstapt en vraagt:

“Can we nuke them?”

Dat klinkt bijna absurd.

Maar in geopolitiek is perceptie realiteit.

Wat komt er?

China zal tegen 2030 militair even sterk zijn als de VS.

We evolueren naar een wereld met meerdere machtsblokken.

Een wereld waar stabiliteit plaatsmaakt voor concurrentie.

Waar spanningen toenemen op de breuklijnen tussen die machten.

De echte vraag

Dus nee.

Er komen waarschijnlijk geen tanks door onze straten.

Maar dat betekent niet dat we veilig zijn. De oorlog van vandaag ziet er anders uit.

Hij komt niet met een frontlijn.

Hij komt niet met een verklaring.

Hij komt in kleine stappen.

Sabotage.
Cyberaanvallen.
Drones.
Economische druk.
Beslissingen die ons verzwakken.

En voor we het beseffen, zitten we er middenin.

Niet omdat iemand het heeft aangekondigd.

Maar omdat we het te laat hebben herkend.

Disclaimer
Dit verslag is gebaseerd op de keynote van Roger Housen (voormalig legerkolonel), gegeven tijdens de InduMotion ontbijtmeeting. De inzichten, analyses en vermelde gegevens in dit artikel zijn afkomstig uit zijn presentatie en reflecteren zijn visie op de actuele geopolitieke situatie.